× 
Klik in dit venster
op: http://heiligen.net
om naar die site over te stappen.

Sluit het venster om te blijven.

welkom menu contact zoeken
KalenderOude testamentNieuwe testamentHeiligenKerkenAnders...
Petrus en Johannes bij het lege graf (1300)   Verwijzingen

Klik op de pijl om de meditatie te beluisteren...  ...speel bestand af...

li_1re_2 

De kunstenaar toont ons Petrus, Johannes en Maria Magdalena bij het lege graf. Het graf is centraal geplaatst. Rechts wikkelt zich de rotswand omhoog als een doek die wordt uitgewrongen. De wand links gaat schuil achter de gestalte van Petrus wiens voorovergebogen houding de lijn van het rotsgraf prachtig overneemt. We herkennen Petrus aan zijn witte, rondgeschoren haar en baard. Achter hem staat Johannes. Zijn houding komt overeen met die van Petrus. Hij reikt iets boven Petrus uit... Allebei hebben zij wijd opengesperde ogen en de handen geheven in verwondering en gebed. In het graf zien we een donkere sarcofaagachtige steen waarop Jezus’ lijk gelegen heeft. Nu is de steen leeg. Er is geen Jezus te zien. Op de steen een rood gekleurde doek. En meer op de achtergrond een opgerolde witte doek, precies zoals het verhaal vertelt: ‘Simon Petrus trad het graf binnen. Hij zag dat de zwachtels er lagen, maar dat de zweetdoek die zijn hoofd had bedekt, niet bij de zwachtels lag, maar ergens afzonderlijk opgerold op een andere plaats.’

De zwachtel heeft dezelfde rode kleur als het kleed van de apostel Johannes. De kleur van de liefde. Johannes spreekt in zijn evangelie herhaaldelijk over de door Jezus geliefde leerling. Volgens de traditie bedoelt hij zichzelf daarmee. Hij is al bekleed met Jezus’ liefde.

De kunstenaar wil ons vooral attenderen op de rol van Johannes. Deze afbeelding maakt deel uit van een groter geheel. Op de bovenste helft van de bladzijde zien we hoe Jezus door Jozef van Arimatea van het kruis wordt gehaald. Hij wordt daarbij geholpen door Johannes, die liefdevol een slip van zijn rode gewaad klaar houdt om Jezus’ lichaam daarin te ontvangen. Hij is de enige die zowel op de afbeelding boven als beneden staat. Opvallend is ook dat aan de voet van het kruis hetzelfde graf zichtbaar is als onder in de grot. Even opvallend zijn de twee groene bomen links en rechts van het kruis; zij staan op de plek waar je de kruisen van de twee misdadigers zou verwachten die met hem gekruisigd waren. Wil de kunstenaar zeggen dat het nieuwe leven zich al aankondigt tijdens Jezus’ kruisafname en graflegging?

Overigens is het rood van Johannes’ gewaad ook de kleur van de opengesperde rotswand. Dan zou die kleur er dus op wijzen dat Jezus’ liefde sterker is dan de dood. Als de kunstenaar dat heeft willen weergeven, heeft hij een prachtige manier gevonden om de woorden uit het evangelie tot uitdrukking te brengen: ‘Toen ging ook de andere leerling – Johannes dus - naar binnen; hij zag en geloofde...’ Er staat: ‘Hij zag.’ Maar er valt niets te zien!? Wordt daar van Johannes gezegd dat hij door de buitenkant van de dingen heen zág met de ogen van het geloof? Dat wordt van Petrus nog niet gezegd. De kleur van zijn kleed vertoont overeenkomst met de grafsteen waarop Jezus gelegen heeft. Overigens is het onderkleed van alle drie de afgebeelde personen even wit als de opgerolde zweetdoek die Jezus gezicht had bedekt... Ze zijn al dragers van Jezus’ identiteit.

Op de kale rots van het graf blijken struiken te kunnen groeien. Net als boven vertonen ze de groene kleur van jong gewas. Zijn die vier groeisels de aanduiding van het nieuwe leven dat is aangebroken? Grappig dat op de plaats waar je dan het vijfde groeisel zou verwachten, het hoofd van Maria Magdalena boven het graf uitsteekt. Zij zal straks de eerste zijn die de Heer in zijn nieuwe leven mag ontmoeten. Vervolgens zal zij aan de anderen gaan vertellen dat Hij leeft. Welbeschouwd is zij degene die ervoor heeft gezorgd dat de boodschap van Jezus’ opstanding uiteindelijk ook tot mij komt. Ik laat die boodschap tot me doordringen en neem de tijd me in te leven in elk van de afgebeelde personen.

[± 1300, handschrift. Dries van den Akker s.j. 2011.04.03]

Verwijzingen
Johannes 20,01-10: Jaar A Pasen (dagmis)
Feest 29 jun. 0067 Petrus-Apostel
Feest 27 dec. 0104 Johannes-Apostel&Evangelist
Feest 22 jul. 0100 Maria-Magdalena

© A. van den Akker s.j.
Deze pagina is het laatst gewijzigd op 3 mei 2018

Over beeldmeditaties Voorbereiding
Inrichting website Leeswijzer
Auteurs / Afb. Alle 435 meditaties